Σύμφωνα με το δελτίο τύπου του Fundamental Rights Agency, περισσότερα ΛΟΑΤΙ άτομα δεν κρύβουν πλεον τον σεξουαλικό προσανατολισμό και την ταυτότητα φύλου τους και αυτοπροσδιορίζονται ανοιχτά ως λεσβίες, ομοφυλόφιλοι, αμφιφυλόφιλοι, τρανς ή ίντερσεξ. Ωστόσο, ο φόβος, η βία και οι διακρίσεις παραμένουν σε υψηλά επίπεδα, όπως προκύπτει από τα αποτελέσματα της έρευνας του Οργανισμού Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ (FRA) σχετικά με τα βιώματα των ΛΟΑΤΙ ατόμων στην Ευρώπη. Η έρευνα αυτή, στην οποία συμμετείχαν 140 000 ΛΟΑΤΙ άτομα, είναι η μεγαλύτερη έρευνα που έχει διενεργηθεί μέχρι σήμερα για τα εγκλήματα μίσους και τις διακρίσεις σε βάρος τους. Τα αποτελέσματά της θα συμβάλουν στη χάραξη πολιτικών για την περαιτέρω προστασία και ενίσχυση των δικαιωμάτων των ΛΟΑΤΙ ατόμων.
«Πάρα πολλά ΛΟΑΤΙ άτομα συνεχίζουν να ζουν στο σκοτάδι, με τον φόβο ότι θα πέσουν θύματα χλευασμού, διακρίσεων ή ακόμα και βίαιων επιθέσεων. Μολονότι ορισμένες χώρες έχουν σημειώσει πρόοδο στην ισότητα των ΛΟΑΤΙ ατόμων, τα αποτελέσματα της έρευνάς μας αποδεικνύουν ότι η συνολική πρόοδος είναι στην πραγματικότητα μικρή και ότι πολλά ΛΟΑΤΙ άτομα εξακολουθούν να είναι ιδιαιτέρως ευάλωτα. Οι διακρίσεις που αντιμετωπίζουν τα άτομα αυτά στην εργασία και στην υγειονομική περίθαλψη ενδέχεται να επιδεινωθούν λόγω του ιού COVID-19. Οι φορείς χάραξης πολιτικής θα πρέπει να λάβουν υπόψη τις δυσκολίες αυτές και να εντατικοποιήσουν τις προσπάθειές τους για να υποστηρίξουν ενεργά τον πλήρη σεβασμό των δικαιωμάτων των ΛΟΑΤΙ ατόμων» υποστηρίζει ο Διευθυντής του FRA Michael O’Flaherty.
Η Επίτροπος της ΕΕ για την Ισότητα, Έλενα Ντάλι προσέθεσε: «Παρά τα σημαντικά βήματα που έχουν γίνει για την ισότητα των ΛΟΑΤΙ+ ατόμων τα τελευταία χρόνια στην ΕΕ, οι διακρίσεις εις βάρος τους παραμένουν, σύμφωνα με τα όσα αναφέρουν, ακόμα σε υψηλά επίπεδα. Πιο ανησυχητικό είναι το γεγονός ότι έχουμε προσφάτως υπάρξει μάρτυρες περιστατικών κατά των ΛΟΑΤΙ ατόμων εντός της ΕΕ. Τέτοια περιστατικά περιλαμβάνουν επιθέσεις σε παρελάσεις υπερηφάνειας, δηλώσεις περί «ζωνών χωρίς ΛΟΑΤΙ ιδεολογία», πρόστιμα για διαφημίσεις φιλικές προς τα ΛΟΑΤΙ άτομα και άλλα. Όλοι στην ΕΕ πρέπει να νιώθουν ασφαλείς και ελεύθεροι να είναι ο εαυτός τους».
Στην έκθεση με τίτλο « Είναι μακρύς ο δρόμος για την ισότητα των ΛΟΑΤΙ ατόμων» («A long way to go for LGBTI equality») εξετάζονται τα βιώματα 140 000 περίπου ΛΟΑΤΙ ατόμων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, στο Ηνωμένο Βασίλειο, στη Σερβία και στη Βόρεια Μακεδονία υπό το πρίσμα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων τους. Η έκθεση επισημαίνει επίσης τι άλλαξε από την πρώτη έρευνα για τα άτομα ΛΟΑΤ που διενήργησε ο FRA το 2012.
Η σύγκριση των δύο ερευνών αποκαλύπτει ότι η συνολική πρόοδος που σημειώθηκε τα τελευταία επτά έτη ήταν μικρή. Ο μέσος όρος της ΕΕ αποκρύπτει τις σημαντικές διαφορές που υπάρχουν μεταξύ των χωρών. Ενώ σε ορισμένες χώρες το 70 % και πλέον των ερωτηθέντων ΛΟΑΤΙ ατόμων δηλώνουν ότι η κοινωνία είναι περισσότερο ανεκτική, σε άλλες χώρες το 68 % των ερωτηθέντων δηλώνουν το ακριβώς αντίθετο.
Τα σημαντικότερα αποτελέσματα της έρευνας είναι τα εξής:
• Ελευθερία: έξι στους δέκα αποφεύγουν να κρατήσουν το χέρι των συντρόφων τους όταν βρίσκονται σε δημόσιο χώρο.
• Παρενόχληση: δύο στους πέντε δηλώνουν ότι υπέστησαν παρενόχληση το έτος πριν από την έρευνα.
• Επιθέσεις: ένα στα πέντε τρανς και ίντερσεξ άτομα δέχθηκαν σωματική ή σεξουαλική επίθεση, διπλάσια ποσοστά επιθέσεων σε σύγκριση με τις άλλες ομάδες της ΛΟΑΤΙ κοινότητας.
• Διακρίσεις: ένας στους πέντε νιώθει ότι υφίσταται διακρίσεις στον εργασιακό του χώρο και τουλάχιστον ένας στους τρεις νιώθει ότι υφίσταται διακρίσεις όταν βγαίνει έξω για φαγητό, για ποτό ή σε άλλες κοινωνικές συναναστροφές.
• Σχολική εκπαίδευση: ένας στους δύο ΛΟΑΤΙ μαθητές δηλώνει ότι κάποιος από τους συμμαθητές του ή κάποιος από τους δασκάλους του υποστήριξε τα ΛΟΑΤΙ άτομα.
• Οικονομική κατάσταση: ένα στα τρία ΛΟΑΤΙ άτομα δηλώνει ότι καλύπτει δύσκολα τις καθημερινές του ανάγκες. Η κατάσταση είναι χειρότερη για τα τρανς και τα ιντερσεξ άτομα (περίπου ένας στους δύο).
Τα στοιχεία της έρευνας του Οργανισμού Θεμελιωδών Δικαιωμάτων (FRA) θα υποστηρίξουν την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην χάραξη της στρατηγικής για την ισότητα των ΛΟΑΤΙ ατόμων που αναμένεται να ανακοινωθεί φέτος. Ο FRA καλεί την ΕΕ και τα κράτη μέλη της να λάβουν μέτρα για την προστασία των δικαιωμάτων των ΛΟΑΤΙ ατόμων, μεταξύ άλλων στους ακόλουθους τομείς:
• Εγκλήματα μίσους – καλλιέργεια νοοτροπίας μηδενικής ανοχής έναντι της παρενόχλησης και της βίας που υφίστανται τα ΛΟΑΤΙ άτομα ώστε να μπορούν να ασκούν τα δικαιώματά τους χωρίς φόβο. Επένδυση στην επιμόρφωση και κατάρτιση ώστε η αστυνομία να μπορεί να αναγνωρίζει, να καταγράφει και να διερευά αποτελεσματικά τα εγκλήματα μίσους εναντίον των ΛΟΑΤΙ ατόμων. Έτσι, τα θύματα θα μπορούν να καταγγέλλουν χωρίς φόβο τις επιθέσεις εναντίον τους και θα αντιμετωπίζονται ισότιμα.
• Καταγγελίες – η διαδικασία καταγγελίας εγκλημάτων και περιστατικών δυσμενούς διάκρισης πρέπει να διευκολυνθεί μέσα από διαδικτυακά εργαλεία καταγγελίας, τη συγκρότηση συνδέσμων της αστυνομίας με την ΛΟΑΤΙ κοινότητα και την κατάρτισης των αστυνομικών υπαλλήλων. Διάθεση επαρκών πόρων στους εθνικούς φορείς προάσπισης και προώθησης της αρχής της ίσης μεταχείρισης, ώστε να μπορούν να υποστηρίζουν αποτελεσματικά τα θύματα διακρίσεων.
• Διακρίσεις – θέσπιση από την ΕΕ νέας Οδηγίας για την ίση μεταχείριση ώστε να επεκταθεί η προστασία από τις διακρίσεις και πέραν της απασχόλησης. Εκπόνηση ολοκληρωμένων εθνικών σχεδίων δράσης τα οποία να εξασφαλίζουν τον σεβασμό των δικαιωμάτων των ΛΟΑΤΙ σε όλους τους τομείς της ζωής.
• Σχολική εκπαίδευση – δημιουργία ασφαλούς και υποστηρικτικού περιβάλλοντος για τους ΛΟΑΤΙ μαθητές. Τα σχολεία και οι δάσκαλοι πρέπει να λάβουν στήριξη και να ανταλλάσσουν εμπειρίες, για να αντιμετωπίζουν τα περιστατικά εκφοβισμού και βίας (bullying) κατά των ΛΟΑΤΙ μαθητών και να διασφαλίσουν ότι το εκπαιδευτικό υλικό δεν παρουσιάζει τους ΛΟΑΤΙ ανθρώπους ως πάσχοντες από κάποια ασθένεια.
• Παράδειγμα προς μίμηση – όλοι μας μπορούμε να δώσουμε το καλό παράδειγμα ώστε η ισότητα να γίνει πράξη.
Η παρούσα έρευνα καλύπτει τα 27 κράτη μέλη της ΕΕ, το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Σερβία και τη Βόρεια Μακεδονία. Για πρώτη φορά, περιλαμβάνει βιώματα ίντερσεξ ατόμων καθώς και νεαρών ΛΟΑΤΙ ατόμων ηλικίας 15 έως 17 ετών. Μαζί με τα βασικά αποτελέσματα της έρευνας, ο FRA δημοσιεύει εκτεταμένο διαδικτυακό εργαλείο εξερεύνησης των αποτελεσμάτων της έρευνας (data explorer), το οποίο επιτρέπει το φιλτράρισμα των δεδομένων ανά χώρα, ανά ερώτηση και ανά ομάδα Λ, Ο, Α, Τ, Ι.
(Για περισσότερες πληροφορίες, ανατρέξτε στο ενημερωτικό υλικό (press pack) ή απευθυνθείτε στη διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου media@fra.europa.eu / στο τηλ.: +43 1 580 30 653)
