ΨΗΦΙΣΜΑ ΕΥΡΩΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ
Με 330 ευρωβουλευτές υπέρ, 254 κατά και 26 αποχές πέρασε από την ολομέλεια του Ευρωκοινοβουλίου την Τετάρτη 7 Φεβρουαρίου 2024 το ψήφισμα κατά της Ελλάδας. Υπέρ του καταδικαστικού κειμένου ψήφισαν και έξι ευρωβουλευτές του Ευρωπαικού Λαικού Κόμματος, ενώ άλλοι επτά προτίμησαν να ψηφίσουν λευκό και όχι να καταψηφίσουν.
Το ψήφισμα βασίζεται στην έκθεση της Ολλανδής ευρωβουλευτή Σοφί Ιντ’ Βελντ και μέσα από σκληρά λόγια μιλάει για σημαντική οπισθοδρόμηση του κράτους δικαίου στην Ελλάδα. Σε πρώτο πλάνο βρίσκεται το σκάνδαλο παρακολουθήσεων, οι SLAPPs (στρατηγικές μηνύσεις κατά δημοσιογράφων), αλλά και πρακτικές τύπου «λίστας Πέτσα».
Στην ουσία το ψήφισμα των Σοσιαλιστών, Φιλελευθέρων, Πρασίνων και Αριστεράς, κατατάσσει τη χώρα μας στην ίδια λίστα με την Ουγγαρία και την Πολωνία, αναφορικά με τη λειτουργία του Κράτους Δικαίου, την ελευθερία του Τύπου και τις ατομικές ελευθερίες.
Η Ελλάδα έχει τη χαμηλότερη κατάταξη από οποιαδήποτε χώρα της ΕΕ – 107η θέση – στον Παγκόσμιο Δείκτη Ελευθερίας του Τύπου των Δημοσιογράφων Χωρίς Σύνορα για το 2023.
ΕΚΘΕΣΗ ΚΕΦΙΜ
Όλα αυτά στο εξωτερικό. Στην Ελλάδα λίγες μέρες αργότερα έρχεται το ΚΕΦΙΜ Κέντρο Φιλελεύθερων Μελετών και στην έκθεσή του μας λέει πως η Ελλάδα καταλαμβάνει μόλις την 25η θέση μεταξύ των 27 χωρών της Ε.Ε. στον Δείκτη Ατομικών Ελευθεριών του Cato Institute και του Fraser Institute, βάσει των δεδομένων για το 2021.
Δηλαδή είναι ψηλότερα μόνο από τη Βουλγαρία και την Ουγγαρία. Στη γενική κατάταξη, η χώρα μας βρίσκεται στην 52η θέση ανάμεσα σε 165 χώρες. Τονίζεται επίσης ότι η κατάταξη της Ελλάδας στον Δείκτη σημείωσε σημαντική κάμψη από την 41η θέση το 2009, στην 52η θέση το 2021, σημειώνοντας στην τελευταία έκδοση του Δείκτη, τη χαμηλότερη βαθμολογία από το 2000. Ο μέσος όρος της βαθμολογίας των 27 κρατών-μελών της ΕΕ είναι το 7.1, με την Ελλάδα να βαθμολογείται στο 5.85. Να σημειωθεί εδώ πως στην υπό εξέταση περίοδο δεν υπάρχει το σκάνδαλο των υποκλοπών.
Στον δείκτη της ελευθερίας στις ανθρώπινες σχέσεις, η κακή επίδοση εντοπίζεται κυρίως στον υποδείκτη που μετράει τα δικαιώματα στο διαζύγιο και την κληρονομιά. Όπως αναφέρει η έκθεση, «η χαμηλή αυτή βαθμολόγηση βασίζεται στην αξιολόγηση των εμπειρογνωμόνων στον δείκτη Social Institutions & Gender Index, του ΟΟΣΑ» και «μια πιθανή ερμηνεία αυτής της βαθμολογίας είναι το γεγονός πως η Ελλάδα είναι η μοναδική χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην οποία τα δικαιώματα είναι δυνατό να περιοριστούν για ένα μέρος του πληθυσμού από την Σαρία». Οι μεγαλύτερες αδυναμίες της χώρας μας σημειώνονται στα πεδία της νομοκρατίας (κράτος δικαίου), της ελευθερίας στις ανθρώπινες σχέσεις, και της ελευθερίας έκφρασης και πληροφόρησης.
Η μελέτη του ΚΕΦΙΜ εξετάζει, επίσης, και την πρόσφατη κατάταξη του Δείκτη Δημοκρατίας του Economist Intelligence Unit, τα αποτελέσματα της οποίας επικαλέστηκαν η κυβέρνηση και ο πρωθυπουργός στη Βουλή.
Σε αυτήν, η Ελλάδα αναβαθμίζεται σε «πλήρη δημοκρατία». Ωστόσο, κοιτώντας προσεκτικά όλες τις υποκατηγορίες που αξιολογεί ο Economist, στον δείκτη της λειτουργίας των ανεξάρτητων ελεγκτικών μηχανισμών του κράτους (II Functioning of government) η Ελλάδα βαθμολογείται με 7.14 στα 10, σημειώνοντας τη χαμηλότερη επίδοση ανάμεσα στις 24 χώρες που κατηγοριοποιούνται ως «πλήρεις δημοκρατίες». Όπως επισημαίνει το ΚΕΦΙΜ «η βαθμολογία οφείλεται κυρίως στην αδυναμία θεσμών όπως η Βουλή και οι Ανεξάρτητες Αρχές να λειτουργήσουν ως θεσμικά αντίβαρα στην κυβέρνηση και το χαμηλό βαθμό εμπιστοσύνης των πολιτών στο κράτος και τα πολιτικά κόμματα».
Σημειώνεται, τέλος, πως ο Δείκτης Δημοκρατίας του Economist, «ευθυγραμμίζεται με τις διαπιστώσεις του Δείκτη Ατομικών Ελευθεριών και άλλων σχετικών εκθέσεων στο πλαίσιο της ελευθερίας του τύπου».
Καταγράφοντας ότι «υπάρχουν ενδείξεις ότι οι δημοσιογράφοι δεν είναι εντελώς ελεύθεροι να διερευνήσουν ορισμένα θέματα και ενδέχεται να αντιμετωπίσουν ποινικές κυρώσεις εάν κριθούν ένοχοι με τους νόμους περί δυσφήμισης ή συκοφαντίας» και ότι «υπάρχει επίσης λογοκρισία σε θέματα που σχετίζονται με την αστυνομία, τον στρατό και την εκκλησία και οι δημοσιογράφοι έχουν μερικές φορές αντιμετωπίσει παρενόχληση, απειλές και βία από μη κρατικούς παράγοντες και την αστυνομία».
ΠΗΓΕΣ
https://kefim.org/wp-content/uploads/2020/07/PolicyPaper_HumaFreedom.pdf
https://www.in.gr/2024/02/21/greece/katapeltis-gia-tin-katastasi-ton-atomikon-eleytherion-kefim/ https://www.rosa.gr/koinonia/erevna-kefim-25i-i-ellada-stous-27-tis-e-e-stis-atomikes-eleftheries/
